Veteranen gaan de confrontatie aan met hun oorlogsverleden

(Bron: eo.nl)

Oorlog in mijn Hoofd gaat over wat een post-traumatische stress stoornis (PTSS) écht betekent voor oud-militairen en hun omgeving. Zes oorlogsveteranen keren in deze nieuwe Nederland 3-serie terug naar het land waar zij hun diepe trauma opliepen. Daar gaan ze de confrontatie aan met de angsten die hun leven en dat van hun geliefden al jaren beheersen.

Vol van idealen vertrokken de mannen uit de serie als jonge militairen op vredesmissie naar een ver land. Onder de VN-vlag hopen zij de strijdende partijen uit elkaar te houden en de lokale bevolking te helpen en te beschermen. Maar uiteindelijk keren ze gebroken, ontheemd en gedesillusioneerd terug uit het oorlogsgebied. De gevoelens van onmacht, de angsten en gebeurtenissen die ze achter de rug hebben, zijn met geen pen te beschrijven en al helemaal niet uit te leggen. Thuis voelen ze zich onbegrepen en kunnen niet onder woorden brengen welke ‘oorlog’ zich afspeelt in hun hoofd.

Confrontatie
Oorlog in mijn Hoofd vertelt het heftige, persoonlijke verhaal van zes veteranen en hun omgeving die al lang worstelen met hun oorlogstrauma’s. In de serie keren ze na tientallen jaren voor het eerst terug naar het land waar hun persoonlijke strijd begon (In deze serie: Libanon, Cambodja en Bosnië). Voor de oud-militairen een harde en confronterende herbeleving van de dreiging, de doodsangst en het totale gevoel van onmacht. Maar tevens een doorbraak in de verwerking van hun oorlogstrauma’s en een eerste kans om hun familie te betrekken bij hun verleden. Naast het verhaal van de oud-militairen en een reportage van de reis, delen familie, vrienden en dienstkameraden hun ervaringen. Afgewisseld met archiefmateriaal, ontstaat een indringend beeld van de militair en zijn missie.

Afrekenen
Formele instanties beweren dat vijf procent van de uitgezonden militairen PTSS oploopt. Dit cijfer is discutabel en ligt volgens patiënten en veel hulpverleners hoger. De veteranen in Oorlog in mijn Hoofd hebben meestal al jaren van therapie achter de rug. Maar de échte omslag wil maar niet komen. Oorlog in mijn Hoofd is het eerste televisieprogramma dat het hele verhaal van de militair en zijn omgeving vertelt én terug gaat naar het land waar zijn trauma begon. Lukt het de mannen om dankzij de confrontatie met de bron van hun pijn voorgoed af te rekenen met hun oorlogsverleden?

Bekijk nu alvast de eerste aflevering.

Wat is het Veteranen Platform?

In 1989 kwam het Veteranen Platform tot stand als een overkoepeling van bestaande veteranengroeperingen. Momenteel zijn 39 organisaties aangesloten, waardoor het Veteranen Platform de belangen behartigt van zo'n 135.000 veteranen. Het gaat om veteranen van verschillende strijdtonelen en militaire categorieën. Het Veteranen Platform streeft, samen met het Ministerie van Defensie, naar een adequaat en consistent veteranenbeleid, waarbij naast respect en waardering voor de veteraan ook de maatschappelijke erkenning en herkenning van de veteraan een belangrijk aspect is.

Dit optreden is in de loop der jaren succesvol geweest; voor de veteranen kwamen vele verbeteringen op materieel en immaterieel vlak tot stand. Hierdoor heeft het Veteranen Platform zich ontwikkeld tot het centrale aanspreekpunt over veteranenzaken voor zowel de veteranen als de samenleving. Die intermediaire rol tussen veteranen en samenleving wil het Veteranen Platform ook in de toekomst blijven spelen, terwijl het uitwisselen van ervaringen tussen oudere en jongere veteranen eveneens een belangrijke doelstelling is.

Het Algemeen Bestuur bestaat uit afgevaardigden van de aangesloten veteranen-organisaties. Het Dagelijks Bestuur wordt uit het Algemeen Bestuur gekozen en bestaat uit zes leden:

Leen Noordzij - voorzitter
Sjaak. Severs - vice-voorzitter
Frans. Dirks - secretaris
Stan Wulffaert - 2e secretaris tevens bestuurslid 
Theo Luijckx - penningmeester
vacature - lid
Elma Brokking - directeur

Waarom is er een Veteranenbeleid nodig?

Omdat Nederland tot de Tweede Wereldoorlog ruim anderhalve eeuw niet bij internationale militaire conflicten betrokken is geweest, brengt de samenleving - zelfs nog vandaag de dag - minder begrip en waardering op dan mag worden verwacht voor de persoonlijke opofferingen die militairen hebben gebracht. Mede dankzij de inzet van de veteranenorganisaties, gebundeld in het Veteranen Platform, realiseerde de overheid zich in het midden van de jaren tachtig dat zij een bijzondere verantwoordelijkheid draagt waar het gaat om veteranen. De militairen waren immers door de overheid uitgezonden en hadden dus onder haar verantwoordelijkheid in moeilijke en vaak levensbedreigende omstandigheden hun taak verricht. Gepast beleid werd daarom noodzakelijk geacht, hetgeen in korte tijd leidde tot maatregelen gericht op erkenning, waardering en (na)zorg.

Wie is veteraan?

Veteraan is iedere gewezen militair met de Nederlandse nationaliteit die het Koninkrijk der Nederlanden heeft gediend onder oorlogsomstandigheden of daarmee overeenkomende situaties, inclusief internationale vredesmissies binnen en buiten het verband van de Verenigde Naties. Hieronder valt tevens het personeel van het voormalig Koninklijk Nederlands Indisch Leger (KNIL) en het vaarplichtig koopvaardijpersoneel uit de Tweede Wereldoorlog.

Wat heeft het Veteranen Platform reeds bereikt?

  • Volwaardige erkenning door de politiek van de veteranen en, in voorkomende gevallen, hun problemen.
  • Regelmatig overleg met Defensie over beleidsaangelegenheden met betrekking tot veteranen.
  • Instelling van de Veteranenpas, met daaraan verbonden diverse faciliteiten zoals twee gratis vervoersbewijzen, extra vrijvervoersbewijzen voor bijzondere evenementen, het veteranenblad 'Checkpoint' en een Defensieblad naar keuze.
  • De jaarlijks Veteranendagen per krijgsmachtdeel.
  • Officiële deelname aan herdenkingen op 4 en 5 mei.
  • In diverse kazernes zijn faciliteiten beschikbaar voor bijeenkomsten/reünies van veteranen en veteranenorganisaties.
  • Het Draaginsigne Gewonden is ingesteld op initiatief van het Veteranen Platform.
  • Dienstplichtige krijgsgevangenen in Europa, die geen soldij hadden ontvangen, kregen een financiële tegemoetkoming.
  • Voor extra langdurige vervulling van dienstplicht (langer dan 5 jaar) werd eenmalig fl. 7500,- netto uitgekeerd.
  • Verruiming van de toekenningsperiode voor het Nieuw Guinea Herinneringskruis.
  • Heropening van de aanvraag voor het Ereteken Orde en Vrede.
  • Thans wordt een ruimhartig(er) decoratiebeleid toegepast bij de uitvoering van VN-vredesoperaties.
  • Instelling van de functie van Inspecteur der Veteranen.
  • Versnelling van de procedures van invaliditeitskeuring en -herkeuring.
  • Materiële erkenning door eenmalige uitkering van fl. 1000,- netto voor een zeer belangrijk deel van de groep dienstplichtigen en oorlogsvrijwilligers, met een daadwerkelijke diensttijd tussen 2 en 5 jaar.
  • Een financiële compensatie van fl. 7500,- netto voor beroepspersoneel van het v.m. KNIL dat langer dan 5 jaar maar korter dan 15 jaar heeft gediend.
  • Reüniefaciliteiten.
  • Oprichting van het Veteraneninstituut waarbinnen het veteranenbeleid wordt uitgevoerd.
  • De instelling van het Draaginsigne Veteranen.
  • De tot stand koming van de jaarlijkse Nederlandse Veteranendag rondom 29 juni en de erkenning daarvan als nationaal evenement.

Wat zijn de materiële voordelen voor de veteraan van het Veteranenbeleid?

Het Veteranenbeleid van de overheid onstond in 1990 en kwam mede dank zij de acties van het Veteranen Platform tot stand. Een van de belangrijkste voordelen is de veteranenpas die gratis beschikbaar wordt gesteld. De daaraan verbonden gratis faciliteiten omvatten o.a. vrijvervoerbewijzen van de NS voor twee personen voor deelname aan bijzondere herdenkingen, aan de jaarlijkse Veteranendag van een van de vier krijgsmachtdelen en de reünie van de eigen veteranenorganisatie en om als deelnemer aan de Nationale Nederlandse Veteranendag in Den Haag bij te wonen. Bovendien ontvangt men het veteranentijdschrift 'Checkpoint' en een Defensieblad naar eigen keuze. Daarnaast zijn diverse reparatiewetten en uitkeringsregelingen tot stand gebracht waaraan bepaalde groepen veteranen rechten kunnen ontlenen, zoals bijvoorbeeld de Uitkeringsregeling langdurige diensttijd waaraan een uitkering van fl. 1000,- is verbonden voor veteranen die langer dan twee maar korter dan vijf jaar in oorlogsomstandigheden hebben gediend.
En sinds januari 2003 heeft, na ruim drie jaar, eindelijk het verzoek van het Veteranen Platform om te komen tot een Draaginsigne Veteranen daadwerkelijk gestalte gekregen. Daarnaast wordt er sinds 2005 jaarlijks op een zaterdag rondom 29 juni de Nederlandse Veteranendag gehouden

Wat zijn de immateriële voordelen voor de veteraan van het Veteranenbeleid?

Aan respect, waardering en erkenning voor en van de bijzondere plaats die de veteraan zich door zijn dienstvervulling onder oorlogsomstandigheden heeft verworven, is onverbrekelijk ook de zorg voor het welzijn van de veteraan verbonden, niet alleen gedurende zijn diensttijd onder vaak uiterst moeilijke en soms levensbedreigende omstandigheden maar zeer zeker ook daarna. Vanaf het moment van uitzending in het kader van een vredesoperatie binnen of buiten verband van de Verenigde Naties kan de veteraan tegenwoordig rekenen op multi-disciplinaire zorg en nazorg. Deze hulp varieert van gesprekken met lotgenoten over de beleefde ervaringen tot begeleiding door een maatschappelijk werker of een psycholoog of andere specialistische hulp c.q. behandeling.

Hoe komt u als veteraan in aanmerking voor diverse faciliteiten?

Nederlandse Veteranendag
Mede door de inspanningen van de Nederlandse overheid, de politiek en het Veteranen Platform kent Nederland sinds 2005 een Nederlandse Veteranendag.
Informetie over de Nederlandse Veteranendag kunt u krijgen via het Veteranen Platform: 070 - 315 5138 of via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Uitkering fl. 1000,-
voor veteranen die als dienstplichtige of oorlogsvrijwilliger langer dan twee maar korter dan vijf jaar onder oorlogsomstandigheden hebben gediend, kan worden aangevraagd bij:

ABP
Bijzondere Regelingen Defensie
Team BMP
Postbus 4490
6401 CZ Heerlen 

Veteranenpas
Aanvraagformulier voor een Veteranenpas kunt u verkrijgen bij het Veteraneninstituut.
Tel 0343 - 474150 of Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Draaginsigne Veteranen
Het Draaginsigne Veteranen wordt u namens de Nederlandse overheid toegekend door het Ministerie van Defensie. Het Veteraneninstituut is de uitvoerder: Tel. 0343 - 474150 of Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

NS Vrij Vervoerbewijzen
De twee jaarlijkse vrij vervoerbewijzen van de Nederlandse Spoorwegen zijn een rechtstreeks uitvloeisel van het Veteranenbeleid zoals dat door het Veteranen Platform is afgesproken met het Ministerie van Defensie. U kunt de kaartjes aanvragen bij de uitvoerder van het beleid, het Veteraneninstituut: Tel. 0343 - 474150 of Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Deze vrijvervoerbewijzen kunt u opwaarderen van 2e klas naar een eerste klas vervoersbewijs bij de NS, de kosten hiervoor zijn het prijsverschil tussen een dagkaart 1e klas € 75,80 en een dagkaart 2e klas € 44,60

Hoe kan uw reünievereniging gebruik maken van de Regeling Reüniefaciliteiten?

Het bestuur van een reüniecommissie van veteranen dient schriftelijk te verzoeken om inschrijving in het 'Veteranen Reünieregister' dat wordt beheerd door de Stichting Het Veteraneninstituut. Na toetsing van de aanvraag wordt een zogenaamde 'inschrijvingsverklaring' afgegeven.

Alleen op vertoon van deze 'inschrijvingsverklaring' kan de facilitair manager van een militaire locatie de reüniefaciliteiten verstrekken. Het spreekt voor zich dat over alle aspecten van de organisatie van zo'n reünie zeer tijdig met de facilitair manager moeten worden overlegd.

Hoe is het Veteranen Platform te bereiken?

post- en bezoekadres:
Ametisthorst 20
2592 HN Den Haag

Telefoon : 070 - 315 5138
Fax : 070 - 383 7722

email: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Veteranen Platform en Veteraneninstituut - HET VERSCHIL

In 1989 bundelden Nederlandse veteranenorganisaties hun krachten in het Veteranen Platform. Gezamenlijk werden gemeenschappelijke standpunten bepaald met betrekking tot eisen en verlangens voor een rechtvaardig en consistent veteranenbeleid van de overheid. Het Veteranen Platform is erin geslaagd de overheid op basis van deze gemeenschappelijke standpunten te overtuigen van haar bijzondere verantwoordelijkheid ten opzichte van de veteranen waardoor de eerste aanzetten tot het veteranenbeleid in 1990 werkelijkheid werden. Ook in de toekomst blijft het Veteranen Platform in regulier overleg met het Ministerie van Defensie actief strijden voor verbetering en/of uitbreiding van het veteranenbeleid en de totstandkoming van specifieke wetgeving en andere maatregelen. Tevens fungeert het Veteranen Platform als hèt aanspreekpunt over veteranenzaken voor overheid, politiek en samenleving. Het Veteranen Platform speelt een belangrijke rol bij de medehandhaving van bestaand veteranenbeleid en bij de totstandkoming van nieuw beleid met betrekking tot veteranenzaken.

Omdat het niet eenvoudig was voor veteranen om toegang te krijgen tot de veteranenfaciliteiten is in november 1991 besloten tot de oprichting van de Stichting Dienstverlening Veteranen (SDV). In maart 2003 is de SDV opgegaan in de Stichting Het Veteraneninstituut. Het Veteraneninstituut is een instituut voor (na)zorg voor veteranen en voorts de uitvoerder van het Veteranenbeleid zoals dat door het Veteranen Platform, in overleg met het Ministerie van Defensie, tot stand wordt gebracht. Het Veteraneninstituut is als uitvoeringsorgaan onder meer verantwoordelijk voor het verstrekken van de veteranenpassen, de vrijvervoerbewijzen, het Draaginsigne Veteranen en de Checkpoint.

Wat zijn de criteria voor het lidmaadschap van het Veteranen Platform

Het Veteranen Platform (VP) hanteert de volgende criteria voor verenigingen/stichtingen die lid willen worden van het VP.

  • In de statuten van de vereniging/stichting dient belangenbehartiging van de leden te zijn opgenomen
  • Binnen de vereniging/stichting dient tenminste 51% van de leden veteraan te zijn
  • De toe te treden vereniging/stichting mag niet op enige wijze reeds vertegenwoordigd worden door één van de reeds aangesloten verenigingen, waardoor er dan sprake zou zijn van dubbele vertegenwoordiging
  • De aan te sluiten vereniging/stichting dient meerwaarde voor het VP te bieden.

Info

In een steeds kleiner wordende wereld schijnen de problemen steeds groter te worden. Ons land wil bij het oplossen van die problemen positief betrokken zijn.

Wie zijn veteranen
Veteranen zijn alle gewezen militairen met de Nederlandse nationaliteit die het Koninkrijk der Nederlanden hebben gediend onder oorlogsomstandigheden of daarmee overeenkomende situaties, inclusief vredesmissies binnen of buiten het verband van de Verenigde Naties. Nadrukkelijk wordt hierbij inbegrepen het personeel van het voormalig Koninklijk Nederlandsch Indisch Leger (KNIL) en de vaarplichtige koopvaardij in de Tweede Wereldoorlog.

Gedeelde ervaringen
Veteranen delen veel ervaringen. Ze deden hun plicht in opdracht van het wettig, democratisch gezag. Het zijn landgenoten die hun beste krachten mobiliseerden in dienst van de vrijheid die zo sterk als ideaal in de Nederlandse samenleving leeft. Mannelijke en vrouwelijke militairen hebben zich daarvoor met overtuiging ingezet. Velen brachten het allerhoogste offer: hun leven. Nu willen en mogen veteranen rekenen op erkenning daarvan door ons volk.

Overheid en Veteranenbeleid
In veel landen wordt nadrukkelijk rekening gehouden met veteranen. Er bestaat daar een 'veteranen cultuur'. We noemen als voorbeeld de Verenigde Staten, Groot Brittanië en Frankrijk. Tot de tachtiger jaren lag dat in ons land fundamenteel anders. Er was geen sprake van veteranenbeleid. In brede kring van veteranen werd dat als onrechtvaardig ervaren en groeide het ongenoegen. De veteranen roerden de trom en bundelden zich in de Stichting Veteranen Platform. Dat leidde uiteindelijk tot beleid van de overheid: de nota 'zorg voor veteranen in samenhang' zag in maart 1990 het licht als eerste stap op een lange weg.

Bundeling van Krachten
In 1989 al presenteert het Veteranen Platform zich als een bundeling van (toen 10) organisaties. Nu zijn dat 39 veteranenorganisaties waardoor tienduizenden veteranen zijn georganiseerd. In rijke schakering komt saamhorigheid en kameraadschap tot gelding. Voornaamste doel is in onderling overleg ten opzichte van overheid en samenleving gezamenlijke standpunten in te nemen.

Erkenning, Waardering en Nazorg
Het Veteranen Platform staat ervoor dat veteranen de erkenning enwaardering moeten krijgen die hen toekomt en verder dat voor hen een kwalitatief goede nazorg beschikbaar is. Daarvoor is het Veteranen Platform ook het aanspreekpunt voor de overheid en de samenleving inzake veteranenzaken. Zo'n samenwerkingsverband is een factor van betekenis. Daar wordt rekening mee gehouden en daar wordt naar geluisterd. Overleg met het Ministerie van Defensie en de volksvertegenwoordiging vindt regelmatig plaats. Dat overleg heeft resultaat.

Faciliteiten
Veteranen ontvangen voorts gratis het veteranen-orgaan 'Checkpoint' en ze kunnen kosteloos een blad van een krijgsmacht kiezen. Voor hen die langer dan twee, en korter dan vijf jaar hebben gediend is een financiële faciliteit gekomen, waarbij uiteraard aan bepaalde voorwaarden moet worden voldaan. Het zijn voorbeelden uit een veel langere rij. Voor materiële zaken die de individuele veteraan betreffen is het uitvoeringsorgaan de Stichting 'Het Veteraneninstituut', gevestigd in Doorn, in het leven geroepen.

Nieuwe uitdagingen
Veel waarvoor het Veteranen Platform zich sterk maakte, kwam inmiddels tot stand. Veel moet nog gebeuren. Er wordt met voortvarendheid gewerkt aan gerechtvaardigde en reële wensen. Bij alle beslissingen inzake veteranen is het Veteranen Platform betrokken. En dat terwijl een dergelijk beleid tot voor kort niet eens bestond! Het is juist het Veteranen Platform dat zich inzet voor een samenhangend en consistent veteranen-beleid. De resultaten van die inhaalslag geven aanleiding tot voorzichtige optimisme. Maar veel wacht nog op een oplossing.

Opkomen voor de veteraan van groot belang
Het is van het grootste belang dat er voortdurend voor de veteraan wordt opgekomen. Ook al omdat de internationale situatie en de rol die ons land daarin speelt, leidt tot 'jonge veteranen' en hun eigen problematiek. Het recente verleden geeft daarvan voorbeelden te over. De veteraan is geen voorbijgaand verschijnsel. Gezamenlijke aanpak blijft voor de toekomst geboden, wil de veteraan tot zijn of haar recht komen. Het Veteranen Platform is daarvoor de aangewezen organisatie: het samenwerkingsverband waardoor gezamenlijk handelen mogelijk wordt.

Bestuur

In 1989 kwam het Veteranen Platform tot stand als een overkoepeling van bestaande veteranengroeperingen. Momenteel zijn 39 organisaties aangesloten, waardoor het Veteranen Platform de belangen behartigt van zo'n 135.000 veteranen.

Het gaat om veteranen van verschillende strijdtonelen en militaire categorieën. Het Veteranen Platform streeft, samen met het Ministerie van Defensie, naar een adequaat en consistent veteranenbeleid, waarbij naast respect en waardering voor de veteraan ook de maatschappelijke erkenning en herkenning van de veteraan een belangrijk aspect is.

Dit optreden is in de loop der jaren succesvol geweest; voor de veteranen kwamen vele verbeteringen op materieel en immaterieel vlak tot stand. Hierdoor heeft het Veteranen Platform zich ontwikkeld tot het centrale aanspreekpunt over veteranenzaken voor zowel de veteranen als de samenleving. Die intermediaire rol tussen veteranen en samenleving wil het Veteranen Platform ook in de toekomst blijven spelen, terwijl het uitwisselen van ervaringen tussen oudere en jongere veteranen eveneens een belangrijke doelstelling is.

Het Algemeen Bestuur bestaat uit afgevaardigden van de aangesloten veteranen-organisaties. Het Dagelijks Bestuur wordt uit het Algemeen Bestuur gekozen en bestaat maximaal uit zes leden:

L. Noordzij - voorzitter (vacature m.i.v. juni 2013)
S. Severs - vice-voorzitter
Vacature - secretaris
S.A.M. Wulffaert - 2e secretaris 
Th.R.L. Luijckx - penningmeester

Bureaubezetting
Mw. Mr. E.M. Brokking - directeur
Mw. J.A. van Werkhoven-Beghtel - Administratieve ondersteuning

 

Foto's

defile4-4_533x800.jpg